إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لّلْعلَمِينَ * لِمَن شَآءَ مِنكُمْ أَن يَسْتَقِيمَ » « 1 » قرآن فقط وسيلهء يادآورى و پند براى جهانيان است ؛ * براى هركس از شما كه بخواهد [ در همهء شؤون زندگى مادى و معنوى ] راه مستقيم بپيمايد . يعنى كسى مىتواند در مسير مستقيم خط الهى حركت كند كه خودش بخواهد مستقيم گام بردارد ، يعنى اگر خودش دنبال هدايت نباشد ، اگر خودش انحراف‌ها و كجىها را از خودش دور نكند ، نمىتواند مستقيم شود . در جاى ديگر اشاره دارد به اين كه اگر قوم ثمود با اين كه راهنما و پيامبر داشتند ولى با اين وجود دنبال كجى و انحراف از صراط مستقيم رفتند ، چون خودشان نمىخواستند بينا شوند و بر كوردلى خود اصرار داشتند . وَ أَمَّا ثَمُودُ فَهَدَيْنهُمْ فَاسْتَحَبُّواْ الْعَمَى عَلَى الْهُدَى فَأَخَذَتْهُمْ صعِقَةُ الْعَذَابِ الْهُونِ بِمَا كَانُواْ يَكْسِبُونَ » « 2 » و اما ثموديان ، پس آنان را هدايت كرديم ، ولى آنان كوردلى را بر هدايت ترجيح دادند ، پس به كيفر اعمالى كه همواره مرتكب مىشدند ، بانگ عذاب خواركننده آنان را فراگرفت . تا انسان خودش دنبال هدايت و راه مستقيم نباشد به زور نمىشود او را آدم كرد او خود بايد دنبال كمال و تعقل و تفكر باشد و تعصب بىجا مانع درك و فهم و بيدار شدن قلبش مىشود . وَ مَآ أَنتَ بِهدِى الْعُمْىِ عَن ضَللَتِهِمْ إِن تُسْمِعُ إِلَّا مَن يُؤْمِنُ بَايتِنَا فَهُم مُّسْلِمُونَ » « 3 »

--> ( 1 ) - تكوير ( 81 ) : 27 - 28 . ( 2 ) - فصّلت ( 41 ) : 17 . ( 3 ) - نمل ( 27 ) : 81 .